Rantsoen

Het nieuwe beleid van minister Schouten is kringlooplandbouw met zo’n laag mogelijk verlies aan stikstof. Dit begint met het rantsoen:  eiwitarm en structuurrijk. Met inzet van onze producten: 150 gram ImpactPoeder en 12 cc Sea-Crop per koe per dag is dat prima te realiseren. Om de kringloop gesloten te krijgen is bodemleven voeden met gezonde mest een must. Er is maar één plaats waar smakelijke mest wordt geproduceerd voor het bodemleven; dat is in het dier.

Wij, van de Koolstofkring, kunnen u ook adviseren voor wat betreft de rantsoensamenstelling en eventueel met u het rantsoen doorrekenen. Onze adviezen zijn gebaseerd op de onderzoeken, die Jaap van Bruchem eind vorige eeuw gedaan heeft op de Minderhoud Hoeve. Dit is eerst uitgedragen in de PMOV en nu nog bij de vereniging Tot Behoud van Boer en Milieu (=VBBM).  Zie video: ”Winst met kringlooplandbouw” link; https://youtu.be/brx19spJXZM ).

Onze aanpak is met name qua eiwit en mineralen soms afwijkend van wat de voeradviseurs in het algemeen aanraden.

 De totale voeropname van een dier is beperkt. Grofweg kan een herkauwer ongeveer 2 procent van zijn lichaamsgewicht op aan ruwvoer. Daarnaast kan er nog 1 tot 1,5 procent bij aan krachtvoer achtige producten. Bij hoge krachtvoer giften wordt er wel ruwvoer verdrongen. In de praktijk zal de totale voeropname niet snel boven de 25 kilogram droge stof komen. Voor hoog productieve dieren met bijv. 40 liter melk of meer is het erg moeilijk om dat qua energie allemaal te dekken. Zo’n dier heeft bijna 24.000 VEM nodig. Dus dan moet er in elke kilogram droge stof bijna 1000 VEM zitten. Dit lukt met matige kwaliteiten voer niet. Met een kilo stro ( = ca. 450 VEM) wordt dat moeilijk.

De energie dekking moet natuurlijk kloppen. Door de celwand vertering te optimaliseren kunnen deze voedingsstoffen ook benut worden. Bovendien kan een koe best melk produceren door een stukje lichaamsreserve te gebruiken. Maar dat is beperkt tot ca. 6 liter per kilo lichaamsvet. Dit kan prima van pas komen gedurende de eerste 60 dagen van de lactatie en is niet erg.

Wij willen het liefst het ruw eiwit op ongeveer 14 procent hebben, maximaal 15 procent in het totale rantsoen. Teveel voereiwit kost het energie. Dan zal de koe energie gebruiken om het overtollige eiwit uit het lichaam te krijgen en vormt ook nog eens een belasting van de lever.

Het DVE moet natuurlijk wel passen bij de productie. Het OEB willen we zo laag hebben dat het ureum in de melk niet boven de 20 komt. Dit houdt in dat het OEB in het rantsoen meestal onder de 100 blijft. Daarnaast zou het nitraat en ammoniak gehalte zo laag mogelijk moeten zijn. Nitraat wordt in de koe omgezet naar Nitriet en dat is zeer giftig. Ammoniak is in principe alleen verloren gegaan eiwit.

Door de pens fermentatie te optimaliseren, eventueel met inzet van zowel ImpactPoeder als Sea-Crop, lukt het vaak wel om met zo’n laag eiwit aanbod( 14 % RE) zelfs het melkeiwit iets te laten stijgen. Hierdoor is de stikstof benutting hoger. Ook de verteerde fractie ( 1 millimeter) is dan vaak groter dan 70 procent.

We zeven de mest regelmatig met een 3-delige zeef; 1, 3 en 5 mm.

Om dit allemaal te realiseren streven we naar minimaal 65 herkauwslagen per opgerispte voerbrok. Maar ook de micro-elementen  zijn heel belangrijk. Op veel bedrijven worden er behoorlijke hoeveelheden mineralen bij gevoerd. Dit is zeker op bedrijven die de bodemvruchtbaarheid goed voor elkaar hebben en een overwegend grasrantsoen kennen echt niet altijd nodig. Vaak zien we in deze mineralen mengsels dat er bijv. nogal wat Magnesium oxide ( =MgO) wordt verstrekt. Van MgO in echter slechts 5 procent opneembaar door het dier. Bij hoge kaliumgehalten in het rantsoen zelfs maar 1 procent. De rest komt via de mest weer op het land. In het dier echter is het wel een extra belasting voor de lever en de nieren. Op het land heeft het vaak ook nog een verstorende werking als de Calcium hoeveelheid niet goed is. Daar veroorzaakt het dan ook nog eens een verslechtering van de stikstofbenutting.

In onze Sea Crop zit de Magnesium in de Chloride vorm. Deze is 100 procent opneembaar. Vandaar ook dat we slechts 1 ml per 50 kilo koe durven adviseren. Tot op heden hebben we nog niet een bedrijf gehad die een waarschuwing heeft gehad voor te lage mineralen in de melk of het bloed. In de Sea-Crop zitten 89 sporenelementen. M.n de micro-elementen spelen een heel belangrijke rol in de opbouw en werking van de microben in de pens. Dus door de geringe hoeveelheid ( 12 ml per koe per dag, indien nodig) gaat de pens beter werken en zien we een toename van de weerbaarheid van de dieren.

We adviseren nooit om krijt of gips in het rantsoen te doen. Soms is bicarbonaat nog wel eens nuttig, maar bij voldoende structuur is ook dat vaak niet nodig. Hiervoor is het nodig dat de voerdeeltjes minimaal 6,5 centimeter lang zijn. Om dat effectief te laten werken is een drogestof gehalte in het rantsoen nodig van 40 tot 45 procent. Krijt kan heel gevaarlijk zijn. Het bevat een vrij hoge concentratie zwavel. Dit geeft in de mest extra H2S.

In overleg met  Frank Verhoeven van “ Boerenverstand “ is besloten om het rantsoenberekeningsprogramma van hen te gebruiken. Onder “ www.mijnrantsoenwijzer.nl” kunt u gratis een on-line account aanmaken en zelf aan de slag. Als u wilt kunnen de medewerkers van “Boerenverstand” of wij u ondersteunen.

Onderzoek op de Schothorst heeft uit gewezen dat ImpactPoeder een 10 % hogere benutting van het voereiwit geeft. Uit ander onderzoek blijkt dat ImpactPoeder bacteriën / virussen en schimmels wegvangt en helpt de mucuslaag in stand te houden, waardoor de darmen minder aangetast worden door het ziekmakend microleven.

Pens fermentatie optimalisatie met Sea Crop, die de pens microben voorziet van micro-mineralen en ImpactPoeder die gifstoffen voor de pens microben wegvangt.

Dat onze aanpak niet gek is, wel apart misschien, blijkt uit het feit dat een groot deel van de leden van de VBBM( vereniging van behoud van Boeren en Milieu) ermee werkt, tussen 5 à 8 cent per liter melk bespaard t.o.v. een  gemiddeld gangbaar rantsoen.

Verslagen:

  • De absorptie van magnesium door rundvee op Hoog-Kalium-bedrijven  Lees meer
  • De invloed van ImpactPoeder(voorheen FIR-MMC) op het ureumgehalte in tankmelk Lees meer
  • ImpactPoeder(voorheen FIR-MMC), vertering en mestkwaliteit Lees meer
  • Proef kaliumbinding door ImpactPoeder(voorheen FIR-MMC) Lees meer
  • Rantsoenwijzer – flyer – Frank Verhoeve Lees meer